(..)

De tientallen tentenkampen die wereldwijd zijn opgetrokken – New York, London, Tokio, Amsterdam, ja zelfs Leeuwarden – hebben ogenschijnlijk geen leiding, geen standpunten, geen geschiedenis. ‘Occupy’ gaat door voor een spontane sociale beweging, een uiting van plotselinge woede. Maar het zaadje werd geplant in Vancouver, de redactie van het tijdschrift Adbusters waarmee de 69-jarige Lasn ageert tegen overconsumptie en de macht van het bedrijfsleven. Het was Kalle Lasn, ooit een succesvolle reclameman, die Occupy Wall Street bedacht. Op 13 juli stuurde Adbusters een protestoproep naar de 90.000 lezers van hun digitale nieuwsbrief. Kom op 17 september naar Wall Street. Neem een tent mee. We gaan nadenken over een eis waarmee we de wereld veranderen!

(..)

Na de eerste oproep voor Occupy Wall Street trekt Lasn zich terug op de achtergrond. (..)

(..)

De truc van Adbusters is dat het in zijn ideeënoorlog dezelfde marketingtechnieken gebruikt als grote, commerciële bedrijven. Het blad wordt gedrukt op glossy papier, met fullcolour-fotografie en slogans. De website is high design.

In zijn campagnes keert Adbusters al jaren de reclameboodschappen van bekende merken om. Het kaapt een slogan, een logo en perverteert met aanpassingen in de tekst of het beeld de boodschap. Een reclameleus van McDonald’s wordt afgedrukt op de buik van een dikke man. Wodkamerk Absolut wordt Absolut Coma.

(..) De grote bedrijven worden gebeten door hun eigen marketingsucces.

De ‘brand boomerang’ noemde Naomi Klein het in2000 inNo Logo. (..)

Nu, ruim tien jaar later, is Adbusters een stap verder dan het plagen van individuele bedrijven. Met Occupy Wall Street richt de club zich op de hele financiële sector, alle banken en verzekeraars. Het helpt dat Wall Street door de financiële crisis van 2008 een bekend en omstreden merk is geworden. (..) de bijgewerkte Amerikaanse vlag van betogers bij Occupy Wall Street. Op de plaats van de vijftig sterren staan de logo’s van grote bedrijven als Apple, Google en VISA. De boodschap: Amerika is gekaapt door het grote geld. Vintage Adbusters.

Lasn noemt Occupy Wall Street geen schepping van Adbusters. De onvrede was er al en de tentenkampen zijn afgekeken van Spanje en Egypte, zegt hij. Adbusters geeft alleen maar vorm aan een beweging in de samenleving. (..)

In Vancouver wordt nagedacht over de volgende fase van Occupy Wall Street. Op 1 november verstuurde Adbusters een massamail over de strategische vraag hoe de beweging kan worden uitgebouwd tot een „revolutionaire volksbeweging”.

Vorige week volgde een nieuwe mail. Met het oog op de naderende winter stelde Adbusters voor de tentenkampen af te breken. (..)

Bij toeval ging de politie in Manhattan nog die avond over tot ontruiming van het moederkamp in Zuccotti Park nabij Wall Street. Het optreden van de politie in New York en elders werd door Adbusters meteen vertaald in een nieuw narratief. „Deze aanval versterkt onze overtuiging. Nu begint de tweede, militante fase van onze geweldloze mars voor echte democratie.”

Ironisch genoeg wekt het sterke merk van Occupy Wall Street de interesse van commerciële bedrijven. (..)

Adbusters heeft deze week intensief geadverteerd voor Buy Nothing Day. (..)

Zaterdag wordt alweer een speciale dag in Amerika. Het is Small Business Saturday. (..) Kies je favoriete winkel en sluit je aan bij de beweging!

(..) Alleen: Small Business Saturday is bedacht door creditcardmaatschappij American Express, jaarwinst in 2010 ruim 4 miljard dollar. Zwiep. Boemerang.

(..)

(..)

De VS verloren afgelopen zomer hun triple A-status. Frankrijk heeft die nog. (..)

De Amerikaanse obligatiemarkt – de zogenoemde treasury-markt – is de grootste ter wereld. De dagelijkse omzet wordt op 300 miljard dollar geschat. Grote pakketten van 500 miljoen dollar kunnen worden gekocht en verkocht zonder koersgevolgen. (..)

Als de landen van de eurozone samen obligaties zouden gaan uitgeven – eurobonds – zouden ze eenzelfde liquiditeit kunnen bieden als de Amerikaanse. De VS betalen nu 1,9 procent op een 10-jarige lening, Nederland 2,5 procent. Omdat de eurozonelanden samen minder schuld hebben dan de VS zouden ze misschien zelfs goedkoper uit zijn dan de Amerikanen.

(..)

(..)  Beleggers zijn zo schuw dat de koers-winstverhouding (het aantal malen dat de winst per aandeel in de koers past) is gedaald tot onder de 12. Het historisch gemiddelde in de VS is 14,5, in de jaren negentig lag dat cijfer boven de 20. Aandelen zijn ‘spotgoedkoop’.

(..)

Maar van echte paniek lijkt geen sprake, valt te concluderen uit de diverse omzetcijfers. Beleggers laten de lagere koersen van hun aandelen min of meer gelaten over zich heen komen. Ze laten zich niet of nauwelijks tot mutaties in hun aandelenportefeuille verleiden.

(..)

Inmiddels is de zaak in behandeling genomen, onder druk van de Portugese volkswoede bij de afwaardering van Portugal tot junkstatus. De belangenverstrengeling zou onder meer daaruit blijken dat S&P deels in handen is van Capital World Investors, een belegger die miljarden aan obligaties van Zuid-Europese landen in handen heeft.

(..)

De rating agencies bewegen zich in een wereld niet van feiten maar van waarschijnlijkheden.

Hun inschattingen zijn kansberekeningen.

(..)

De les is algemeen. Kansberekening is een vorm van speculatie.

W.T. Eijsbouts doceert Europees recht in Leiden en in Amsterdam.

(..)

Net als bij de kredietbeoordelaars (S&P, Moody’s en Fitch) zijn er in Europa slechts een handvol stemadviseurs actief. Die raden beleggers aan wat zij moeten stemmen bij aandeelhoudersvergaderingen.

In Nederland laat het overgrote deel van de grote institutionele investeerders, zoals pensioenfondsen, fondsbeleggers en verzekeraars, zich adviseren door twee partijen: ISS (vorig jaar overgenomen door de Amerikaanse indexmaker MSCI) en Glass Lewis.

Uit onderzoek blijkt dat die stemadviezen door Nederlandse beleggers bijna altijd worden overgenomen.

Dat lijkt strijdig met de regel dat zij een eigen oordeel moeten vormen over het beleid van een onderneming, alvorens te stemmen.

Zo adviseerde stemadviesbureau ISS tegen decharge van de raad van commissarissen van TNT vanwege de beschermingswal bij het afgesplitste TNT Express, naar verluidt daar toe aangezet door een hedgefonds. (..)

(..)

‘De stemadviezen worden vaak gegeven op basis van criteria die beleggers zelf opstellen’, verklaart directeur Rients Abma van Eumedion, namens grote institutionele investeerders die in Nederland actief zijn. Het is dan niet raar dat zij adviezen overnemen. Hij kent het voorbeeld van TNT, maar stelt daar Wessanen en ASMI tegenover.

Daar werd het advies van ISS níét gevolgd door investeerders.

Bovendien laat de grote hoeveelheid bedrijven en voorstellen waar beleggers zich over moeten buigen hun weinig keus. Het is onmogelijk over al die bedrijven een eigen oordeel te vormen.

Wel maakt Abma zich zorgen over mogelijke belangenverstrengeling.

De stemadviseurs geven meestal ook adviezen over corporate governance aan de bedrijven waar zij beleggers over adviseren.

(..)

Het gebruik van die taps is nog een overwinning van de aanklagers, want het is de eerste voorkenniszaak waarbij telefoontaps zijn toegestaan als bewijsmateriaal.

Hiervoor werden ze alleen gebruikt in zaken tegen georganiseerde misdaad, drugs en terrorisme.

Toch lijkt de veroordeling van Rajaratnam meer op een pyrrusoverwinning voor justitie: uit de rechtszaak bleek dat handel met voorkennis op Wall Street niet incidenteel is. Sterker nog, het is een wijdverbreid fenomeen.

(..)

Dat begon met een voormalig medewerker van Intel die informatie verkocht aan Galleon. Later kwam justitie erachter dat er speciale consultancybedrijven zijn die bemiddelen tussen werknemers die graag informatie over hun bedrijf verkopen en hedgefondsen.

(..)

Galleon is een van die fondsen die van Primary Global Research, zo’n tussenpersoon, gebruikmaakte.

(..)

Het bronnennetwerk van Primary was ook internationaler dan justitie verwachtte. Het bedrijf had goede banden met in Azië gestationeerde werknemers van Amerikaanse technologiebedrijven. (..)

In een gisteren gepubliceerd onderzoek van Rotterdam School of Management (RSM) heeft bijna de helft (47%) van de wereldwijd vergaarde institutionele beleggers en analisten anoniem aangegeven dat ze vaak, in individuele gesprekken, koersgevoelige informatie krijgen.

(..)

(..)

Als advocaat moet hij iedereen bij kunnen staan, maar Hoff heeft zo zijn voorkeuren. „Ik ben een gezagsgetrouw mens. Het liefst treed ik op voor mensen die de wet hoog houden.” Banken, beursgenoteerde ondernemingen, die staat hij tegenwoordig veel bij. Twintig jaar geleden was dat anders. Toen deed hij ook de ‘echte’ ondernemers. Die eerst handelen en achteraf kijken of er ook regels zijn.

Hoff verdedigde begin jaren ’90 met zijn huidige kantoorgenoot Leo Spigt ondernemer Joep van den Nieuwenhuyzen, die beschuldigd werd van handel met voorkennis bij automatiseringsbedrijf HCS. Toen werd Van den Nieuwenhuyzen vrijgesproken. Terecht, zegt Hoff. (..)

(..)

Toch is de informatie rondom fusies en overnames nog steeds een jungle waarin veel geld te verdienen is, zegt Hoff. Handel met koersgevoelige informatie is schering en inslag, zegt hij. (..)

Maar Jerry Hoff heeft niet de illusie dat handel met voorkennis uit te bannen is. Er is veel geld mee te verdienen, dus zal het blijven gebeuren. Maar er is de afgelopen tien jaar wel iets veranderd, zegt hij. „Iemand die nu met voorkennis gehandeld heeft en gepakt wordt, is vervolgens een zwart schaap.” Die mensen horen er niet meer bij. Dat was vroeger wel anders, vertelt Hoff. „Had iemand geld verdiend met voorkennis dan zeiden anderen: wat een klootzak, waarom heeft hij het mij niet ook verteld?”

(..)

(..)

(..)

Opmerkelijk daarbij is ook dat niet woorden die wijzen op geluk of angst maar op kalmte of nervositeit de beste voorspellende gaven hebben.’

(..)

Een 100%-voorspelling is onmogelijk, haast Bollen zich echter te zeggen. Dat heeft niet zozeer met zijn rekenmodel te maken, maar met het onvoorspelbare karakter van het nieuws. ‘Als de Fed, het Amerikaanse stelsel van centrale banken, op het hoogtepunt van de financiële crisis onverwacht besluit om $1700 mrd in de economie te pompen, zie je daar in de dagen ervoor uiteraard niets van terug in het sentiment op Twitter.’

(..)