Een handvol vertrouwelingen die elkaar kennen uit de jongerenbeweging van het CDA zet de toon

De paladijnen van Balkenende

Balkenende strijdt tegen het beeld dat er onrust in het CDA bestaat over zijn leiderschap. Wie zijn zijn communicatiestrategen?

(..)

Nee, dit is de toon van wat wel ‘het protestantse smaldeel’ wordt genoemd of, smalender: de paladijnen van Jan Peter.

Het is een handvol mensen, van wie Jack de Vries de bekendste is. De glansrol van spindoctor De Vries – destijds Balkenendes politiek assistent en tegenwoordig staatssecretaris – tijdens de campagne van 2006 is al vaak beschreven. Minder bekend is zijn opvolger als politiek assistent, Jeroen de Graaf. Begin 2008 werd hij op voorspraak van De Vries binnengehaald op Algemene Zaken. Verder is daar het hoofd communicatie op het partijbureau, Michael Sijbom, een vriend van De Vries. Pieter Heerma, hoofd voorlichting van de Tweede Kamerfractie, completeert het groepje.

Het zijn dertigers en jonge veertigers. Ze delen een rotsvast geloof in de kracht van communicatie. Geen intellectuelen, maar handige pragmatici, regelneven. Fixers. Ze zijn van protestantse huize en leerden elkaar kennen in het CDJA, de jongerenvereniging van de partij, in de jaren negentig.

Het was de periode van de grote christen-democratische teloorgang. Een van De Vries’ eerste daden als CDJA-voorzitter was de ‘dino’s’ in de partij de wacht aanzeggen; de oudgedienden moesten een toontje lager gaan zingen. In die periode hebben ze harde lessen geleerd die ze al zo’n tien jaar in de praktijk aan het brengen zijn.

Over discipline bijvoorbeeld. In de jaren negentig maakten CDA’ers elkaar in het openbaar het leven zuur. Dat leidde tot twintig zetels verlies in 1994 en vervolgens acht jaar oppositie. Dat mag nooit meer gebeuren, vindt die nieuwe generatie. Clubgevoel eerst en de deksel op onenigheid, desnoods met harde hand.

(..)

Dat terugslaan, de neiging om iets erin te wrijven, die verongelijkte toon, dat is eerst en vooral Balkenende zelf, zeggen kenners. Zo is hij. Hij voelt zich snel miskend, kan slecht tegen kritiek.

De Vries wist die karaktertrekken in 2006 in toom te houden. (..)

(..) Déze nieuwe Balkenende bijt zich vast in onrecht, werkelijk of gepercipieerd: dat doet er niet toe. Balkenende wordt er onaantrekkelijk van en daar verliest het CDA stemmen mee.

Vooral over de rol van politiek assistent Jeroen de Graaf in deze ontwikkeling worden de wenkbrauwen gefronst. Dat De Graaf voortdurend in oorlog is met de pers wordt hem intern graag vergeven. Zolang zijn baas er goed uit komt. Dat is nu niet zo.

20 maart 2010 Categorie: De Politiek, Leiderschap, Media  Meer van: ,