‘We blazen collectief volgende zeepbel op’
Met Willem Buiter (60) stelt Citigroup een van zijn grootste criticasters aan. Op 4 januari begint hij als hoofdeconoom bij de bank die hij ‘een conglomeraat van worst practice’ noemde. ‘Om te zien dat de volgende zeepbel in China ontstaat, is niet meer nodig dan tien vingers en een telraam.’
(..)
(..)
Zijn de banken in hun herstel geholpen door de centrale banken?
‘Dat geldt voor banken overal ter wereld. In de eurozone kun je voor 1% lenen “all you can eat” tegen waardeloos onderpand . Als je dat tegen 3% uit kunt zetten in – bij voorkeur niet-Griekse – overheidsschuld, heb je een geldmachine. Het beleid van centrale banken helpt banken herkapitaliseren. Daarom lijken die winsten ook zo goed de laatste paar kwartalen. Als dat een neveneffect is van de lage rente, is dat mooi meegenomen. Het gevaar is dat er te lang wordt doorgegaan met de lage rentevoet, uit angst dat anders de solvabiliteit van banken verslechtert. (..)
Bent u bevreesd dat de lage rente te lang wordt doorgezet?
‘Ja. De Fed heeft in 2003 en 2004 meegeholpen de laatste zeepbel op te blazen. Nu zijn we collectief bezig in de opkomende markten de volgende zeepbel de lucht in te sturen. Daar moet een einde aan komen. Anders kunnen we daar binnen vijf jaar een nieuwe crisis verwachten. Hier is de rente laag, waardoor grote overschotten die kant op stromen. Verder voeren opkomende markten een slecht wisselkoersbeleid. Daardoor worden valutareserves opgebouwd die niet te neutraliseren zijn. Dat komt nog boven op de stimuleringsprogramma’s. China pompt twee jaar achtereen 7% van het bruto binnenlands product de economie in via de staatsbanken. Over twee, drie jaar zijn al die banken failliet en moeten ze geherkapitaliseerd worden. Die leningen worden gebruikt voor de opbouw van een enorme overcapaciteit.’
‘In China, Brazilië, India, Turkije en Indonesië worden door onze lage rentevoet en door hun onbekwame, gevaarlijke wisselkoersbeleid nu de grote credit booms en asset booms opgebouwd. Die knappen over vijf jaar, of zeven als je een optimist bent.’
(..)
(..)
(..)
Hoe kijkt u aan tegen de strengere kapitaaleisen voor banken van het Basels Comité en het idee bepaalde schulden van de bank zo nodig om te zetten in aandelen?
‘Het is niet genoeg. Alle houders van bankschuld (houders van obligaties en achtergestelde leningen, red.) zouden tot dit contingency capital moeten behoren. Het omzetten van een klein deel van de schuld in kernkapitaal is zoiets als een beetje zwanger zijn.’
Het omzetten van schuld is afgelopen jaar absoluut niet gebeurd.
‘Dat is nooit gebeurd en daar moeten we wel op uitkomen. Als we er na deze crisis nog niet zijn, hebben we een enorme kans gemist. Bij gewone bedrijven moeten schuldeisers ook op de blaren zitten, dus kan dat ook bij systeemrelevante financiële instellingen.’
‘Je moet in staat zijn dit per direct in te voeren. Je kunt een probleeminstelling die belangrijk is voor het betalingsverkeer niet in een keer uitschakelen, maar wel in juridische zin. Er moet met de snelheid van het licht een e-mail kunnen worden gestuurd naar de geldverstrekkers van de bank met de boodschap: “Gefeliciteerd, u bent nu een aandeelhouder.” Maar mensen zijn niet eens gaan praten over hoe ze “in real time at crisis speed” crediteuren kunnen aanpakken voordat de belastingbetaler wordt aangeslagen. Totdat dit wel gebeurt, zal er eigenlijk niets veranderd zijn.’
31 december 2009
Categorie: Beurzen, Macro-economie, Nieuwe economie
Meer van: Arend Clahsen, FD, Joost van Mierlo
