‘We vragen de kiezer het absolute minimum aan informatie’

(..) Wie denkt dat de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni eerlijk zijn, houdt zichzelf voor de gek. De verkiezingen in Nederland zijn ‘zowat de domste procedure om de democratie vorm te geven’. Dat zegt Harrie de Swart, hoogleraar logica aan de Universiteit van Tilburg. (..)

(..) In 1994 was de PvdA de grootste met 37 zetels, gevolgd door CDA en VVD. Maar uit kiezersonderzoek waarin steeds twee partijen met elkaar werden vergeleken, bleek een meerderheid D66 te prefereren boven de PvdA, evenals een meerderheid die D66 prefereerde boven het CDA. Maar omdat de kiezer alleen zijn eerste voorkeur mag aangeven, haalde D66 niet de meeste zetels. Dat is boerenbedrog.’

Hoe moet het dan wel?

‘We moeten kiezers niet vragen naar hun voorkeur, maar naar hun beoordeling van de partijen. (..)

(..)

‘Bij de Franse presidentsverkiezingen van 2007 is hiermee geëxperimenteerd. Als dit systeem toen was gebruikt, dan had de uiteindelijke nummer drie François Bayrou gewonnen, en niet Sarkozy of Royal.’

Welke partijen zouden in Nederland garen spinnen bij dat systeem?

‘Ik vermoed dat grote partijen als PvdA en CDA zouden inleveren en dat de middenmoters van nu, zoals D66 en GroenLinks, zouden profiteren. (..)

(..)

Is het haalbaar kiezers over alle achttien partijen te laten oordelen, zelfs als ze nog nooit van een partij hebben gehoord?

‘Misschien moeten we het mogelijk maken bij sommige partijen ‘geen mening’ of ‘neutraal’ aan te geven. Dat moet je dan ook doorberekenen in de uitslag.

‘Ik zeg ook niet dat er geen nadelen kleven aan ons systeem. Je zou bijvoorbeeld je favoriete partij als ‘uitstekend’ kunnen aanmerken en alle andere partijen als ‘verwerpelijk’. We kunnen kiezers niet dwingen fair te stemmen.

(..)

19 mei 2010 Categorie: De Politiek  Meer van: ,